2020 yılında coğrafi işaret tescili alan Kelkit Fasulyesi, sadece lezzetiyle değil, bölgeye sağladığı ekonomik ve kültürel değerle de öne çıkıyor. Bu eşsiz ürünün hem iç pazarda hem de uluslararası arenada hak ettiği noktaya ulaşması için çalışmalar yürüten isimlerden biri de Kelkit Kuru Fasulye Üreticileri Birliği Başkanı Gökhan Durmuş. Kendisiyle fasulyenin yolculuğunu, üreticinin yaşadığı zorlukları ve geleceğe dair hedeflerini konuştuk.
Söyleşimiz başlıyor.
Sizi tanıyabilir miyiz?
Ben Gökhan Durmuş, Kelkit İlçesi Kuru Fasulye Üreticileri Birliği Başkanıyım. Eğitim durumum lise, evliyim ve üç çocuk babasıyım.
Kelkit Fasulyesi’nin coğrafi işaret süreci nasıl gelişti? Siz bu süreçte yer aldınız mı?
Evet, bu sürecin duayeni benim. Kurucusu olduğum birlik tarafından başlatılan çalışmalar sonucunda Kelkit Fasulyesi 2020 yılında coğrafi işaret tescili aldı. Tescil edilen de bizim ürünümüzdür.
Kelkit Fasulyesi’ni diğer fasulyelerden ayıran özellikler neler?
Kelkit’in toprak yapısı, suyu, iklimi ve tohumun birleşimi fasulyemize çok özel bir lezzet katıyor. İnce kabuklu, kolay pişen, ağızda dağılan ve gaz yapmayan bir özelliği var. Bu yüzden sofraların vazgeçilmez ürünlerinden biri.
Üreticiler bu süreçte hangi zorluklarla karşılaşıyor?
Çiftçimizin en büyük sorunu pazarlama. Tüccar, üreticiyi düşük fiyatlarla ezebiliyor. İhracat yasağı nedeniyle dış pazara açılamıyoruz. Bir de arz-talep dengesizliği oluyor. Ürün çok olduğunda fiyat düşüyor, az olduğunda ise tüketici şikayet ediyor.
Birlik olarak bu sorunlara nasıl çözümler geliştirdiniz?
Çiftçimizin doğrudan kazanabilmesi için kendi tesisimizi kurduk. Paketleme ve markalaşma çalışmalarımız var. Kelkit Fasulyesi artık kendi markasıyla paketlenip tüketiciye ulaşacak. Bu sayede üreticinin alın teri daha fazla karşılık bulacak.
AB tescili için bir hedefiniz var mı?
Evet, Avrupa Birliği’nden de tescil almak istiyoruz. Çünkü bu sadece iç pazarda değil, dış pazarda da Kelkit Fasulyesi’nin marka değerini artıracak. Biz bu konuda çok kararlıyız.
“Kelkit Fasulyesi” ismi zaman zaman “İspir Fasulyesi” ile karıştırılıyor. Bu konuda ne düşünüyorsunuz?
Bu yanlış algıyı düzeltmek için çalışıyoruz. İspir fasulyesi ayrı, Kelkit fasulyesi ayrı bir üründür. Bizim fasulyemiz kendi kimliğine ve kalitesine sahip. Marka olarak da artık adını hak ettiği şekilde duyurmak için çalışıyoruz.
Son olarak, bu yolculuk sizin için ne ifade ediyor?
Ben bu işi inatla ve severek yapıyorum. Çünkü bu ürün sadece bir fasulye değil; çiftçimizin ekmeği, bölgemizin kimliği. Bugün olmasa yarın, ama mutlaka hak ettiği değeri bulacak. Bu, benim en büyük gururum.
The Brand Journey of Kelkit Beans: An Interview with President Gökhan Durmuş
Kelkit Beans, which received its geographical indication certification in 2020, stands out not only for its unique flavor but also for the economic and cultural value it brings to the region. One of the driving forces behind efforts to elevate this exceptional product both in the domestic and international markets is Gökhan Durmuş, President of the Kelkit District Dried Bean Producers Association. We had a conversation about the journey of Kelkit Beans, the challenges faced by producers, and the vision for the future..
Could you tell us a little about yourself?
I am Gökhan Durmuş, President of the Kelkit District Dried Bean Producers Association. I’m a high school graduate, married,and have three children.
How did the geographical indication process for Kelkit Beans develop? Were you part of this journey?
Yes, I am considered the pioneer of this process. Following the initiatives launched by the association I founded, Kelkit Beans received its geographical indication certification in 2020. The certified product is indeed ours.
What makes Kelkit Beans unique compared to other varieties?
The combination of Kelkit’s soil, water, climate, and seed gives our beans a very distinctive flavor. They have thin skins, cook easily, break apart in the mouth, and do not cause bloating. For these reasons, they have become a staple at the table.
What challenges do producers face during this process?
The biggest challenge for our farmers is marketing. Traders can push producers to sell at low prices. Due to export restrictions, we cannot access foreign markets. There is also a supply-demand imbalance: when production is high, prices drop, and when it is low, consumers complain.
How has your association addressed these challenges?
To ensure that farmers earn directly from their produce, we established our own facility. We focus on packaging and branding. Kelkit Beans will now reach consumers under its own brand, which ensures that producers’ hard work is better rewarded.
Do you have a goal to obtain EU Geographical Indication certification?
Yes, we aim to secure EU Geographical Indication recognition as well. This will not only strengthen Kelkit Beans’ brand value in the domestic market but also internationally. We are very determined in this regard.
The name “Kelkit Beans” is sometimes confused with “İspir Beans”. How do you clarify this?
We are working to correct this misconception. İspir Beans are a different product, and Kelkit Beans has its own identity and quality. As a brand, we are committed to promoting it correctly and ensuring it receives the recognition it deserves.
Finally, what does this journey mean to you personally?
I pursue this work with persistence and passion because this product is more than just a bean; it represents our farmers’ livelihood and the identity of our region. It may not be fully recognized today, but it will undoubtedly receive the value it deserves in the future. This is my greatest pride.
In Summary
Kelkit Beans do more than add flavor to tables; they contribute to the region’s economic development, enhance producers’ welfare, and preserve cultural identity. Thanks to President Gökhan Durmuş’s determination and vision, this journey is steadily moving toward becoming an internationally recognized brand.